| 1 | Dersin Adı: | GELENEKSEL TÜRK BEZEME SANATI; KAAT'I |
| 2 | Dersin Kodu: | GSB0508 |
| 3 | Dersin Türü: | Seçmeli |
| 4 | Dersin Seviyesi: | Lisans |
| 5 | Dersin Verildiği Yıl: | 3 |
| 6 | Dersin Verildiği Yarıyıl: | 6 |
| 7 | Dersin AKTS Kredisi: | 4 |
| 8 | Teorik Ders Saati (saat/hafta): | 1 |
| 9 | Uygulama Ders Saati (saat/hafta): | 2 |
| 10 | Laboratuar Ders Saati (saat/hafta): | 0 |
| 11 | Dersin Önkoşulu | Yok |
| 12 | Ders İçin Önerilen Diğer Hususlar | Yok |
| 13 | Dersin Dili: | Türkçe |
| 14 | Dersin Veriliş Şekli | Yüz yüze |
| 15 | Dersin Koordinatörü: | Prof. Dr. M.ERSİN KUŞDİL |
| 16 | Dersi Veren Diğer Öğretim Elemanları: |
PAKİZE DİLEK ERİM AYDEMİR Uludağ Üniversitesi Rektörlüğe Bağlı Güzel Sanatlar Bölümü, Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bölümler Binası, 16285 Görükle Yerleşkesi – Bursa Tel (Dış Hat): 224 294 02 47 - 48 Tel (İç Hat) : 402 47 Faks (Dış Hat) : 224 294 09 29 Faks (İç Hat) : 409 29 E-Posta: dilekerim@uludag.edu.tr |
| 17 | Ders Koordinatörünün İletişim Bilgileri: |
Doç.Dr. M.Ersin KUŞDİL Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Psikoloji Bölümü Sosyal Bölümler Binası Görükle Yerleşkesi 16285 Nilüfer / BURSA İş Tel. (224) 294 18 72 Dahili. 41 872 E-Posta: mekusdil@uludag.edu.tr |
| 18 | Dersin Web Adresi: | |
| 19 | Dersin Amacı | Geleneksel Türk Bezeme Sanatı’nın özgün bir dalı olan Kaat’ı Sanatı’nın, özellikle XIV. yüzyıldan itibaren, günümüze gelen çok özel ve ünik örnekleri dünyanın en önemli müze, koleksiyon ve kütüphanelerinin envanterinde yer alarak takdirleri üzerlerinde toplamaktadır. Oysa; Minyatür, Hat, Tezhip, Çini gibi diğer geleneksel sanatlarımızın, özellikle son yıllarda farklı kurum ve kuruluşlar bünyesinde açılan eğitim programlarıyla yeniden gündeme getirilerek, hem uzman hem de özgün yapımlar bağlamında devam ettirilmesine karşın, Kaat’ı Sanatı unutulmaya yüz tutacak biçimde geri planda bırakılmış görünümdedir. Bu olumsuzluğu oluşturan en önemli faktörün, söz konusu sanat dalı ile yaşama geçirilmiş yapımların bugün artık az bulunurluğundan dolayı, estetik ortamımızdan uzaklaşarak, müze, koleksiyon ya da kütüphane koşullarında koruma altına alınmaları olduğu söylenebilir. Öncelikle, bu sanatı malzeme, teknik, işlev ve estetik yönleriyle tanıtmak; bu alanda yeniden özgün yapımları yaşama geçirmek, geleneksel sanatlarımızı koruma ve devamını sağlayarak gelecek nesillere aktarmak adına her şeyden önce ülkemizin tüm kurum ve kuruluşları gibi üniversitelerimizin de öncül görevleri arasında yer alır. Hangi dalı olursa olsun, geleneksel sanatlar söz konusu olduğunda, olmazsa olmaz faktörün, bilimsel verilere dayanan malzeme, teknik ve uygulama olduğu her zaman göz önünde tutulması gerektiğinden, söz konusu bezeme dalının da üniversite öğretim programı çerçevesinde ele alınması geçerlilik kazanmaktadır. Akademik platformda bu bağlamda verilecek eğitim sayesinde, örnekleriyle bulunduğu kütüphane, koleksiyon ve müzelerde uluslararası ilgi ve beğeni toplayan Kaat’ı Sanatı, genç nesillerce yeniden tanınma fırsatına erişecek hatta bu girişimle amatör ve profesyonel uzmanlarına tekrar kavuşma olanağına sahip olabilecektir. Söz konusu bezeme dalının diğer geleneksel sanat dalları arasında ait olduğu konumu tekrar kazandıracak olan bu öğretim programının sonuçları, uluslararası sanat ortamında takdirleri üzerinde toplayan Türk Sanat üslubunun çağdaş örneklerle daha da zenginleşmesini beraberinde getirebilecektir. |
| 20 | Dersin Mesleki Gelişime Katkısı: |
| 21 | Ders Öğrenme Kazanımları |
|
| 22 | Dersin İçeriği |
| Hafta | Teori | Uygulama |
| 1 | Kaat’ının genel tanımı ve tarihçesi; kullanılan malzemelerin tanıtılması. | Uygulama içi gerekli tüm araç-gerecin temini;Kaat’ı motiflerinin çizimi, kesimi, yapıştırma için kullanılacak muhallebinin yapımı ve kesilen motifleri yapıştırma teknikleri; Kesilen motiflerle kompozisyon tasarlama ve uygulama çalışmaları |
| 2 | yalın kat ve simetrik oyma tekniklerinin tanıtılması; Erkek-dişi oyma tekniğinin tanıtılması. | Simetrik ve yalın kat oymaların kesimi ve yapıştırma tekniklerinin uygulanması; Erkek-dişi oyma tekniğinin kesimi ve yapıştırılması; Erkek-dişi oymalarla kompozisyon oluşturma. |
| 3 | Paris Bibliyotek National Nu. 26’da kayıtlı iki kanyonun tanıtılması | İki kanyonun çizim, kesim, yapıştırma teknikleri ve kompozisyon uygulaması. |
| 4 | Topkapı Sarayı 2153 numarada kayıtlı Fatih Albümünün tanıtılması. | 2153-Fatih Albümü, efsanevi hayvan motiflerinin çizimi, kesimi ve yapıştırma teknikleri; XV. yüzyıl Kaat’ı ağaç ve çiçek motiflerinin çizimi, kesimi ve yapıştırma teknikleri; |
| 5 | İngiltere, British Library envanterindeki Mundy Albümü’nde yer alan Kaat’ı örneklerin tanıtılması. | XVII. yüzyıl Mundy Albümü’nde yer alan Kaat’ı örneklerin çizimi, kesimi ve yapıştırma teknikleri. |
| 6 | Tarihi gelişim içinde Kaat’ı Sanatı’nda adı öne çıkan ustaların ve eserlerinin tanıtılması | Osman Rıfkı tarzı Kaat’ı çizimi, kesim teknikleri, yapıştırılması ve kompozisyon oluşturma. |
| 7 | Süleymaniye Kütüphanesi’ne kayıtlı XVI. yüzyıl’a ait iki cilt kapağındaki Kaat’ı uygulamasının tanıtılması. | Cilt kapaklarının çizim, kesim ve paspartuya geçirme tekniğinin uygulanması. |
| 8 | Ara Sınav | Ara Sınav |
| 9 | İstanbul Üniversitesi envanterine kayıtlı Nişapuri Albümü’ndeki Kaat’ı örneklerin tanıtılması. | XVI. yüzyıl’a ait Nişapuri Albümü kat selvilerin ve bahçe ağaçlarının çizimi, kesimi ve yapıştırma teknikleri. |
| 10 | İstanbul Üniversitesi Kütüphanesi envanterine kayıtlı Gazneli Mahmut Albümü’deki Kaat’ı örneklerin tanıtılması. | XVII. yüzyıla ait Gazneli Mahmut Albümü çizimi, kesimi, yapıştırılması; Çiçek tasarımlarının uygulanması. |
| 11 | Farklı dönem ve toplumlara ait Minyatür örneklerinde yer alan ağaç çizimlerini incelemek ve orman kompozisyonu oluşturmak için araştırma yapmak. | Farklı cinsi ağaç kesimi uygulamaları ve yapıştırma tekniklerinin yapılması; Öğrenim sürecin edinilen bilgi ve becerilerden faydalanılarak, Orman kompozisyonunun tasarlanması. |
| 12 | İngiltere, British Library envanterine kayıtlı, XVIII. yüzyıla ait Şiir Antolojisi’ndeki Kaat’ı örneklerinin tanıtılması. | Zerefşanlı vazo yapımı, vazo çiçeklerinin kesimi ve yapıştırılması. |
| 13 | Ankara Vakıflar Müzesi envanterine kayıtlı Mehmet Selim Divanı’ndaki Kaat’ı tekniğindeki çiçek tasarımlarının tanıtılması. | Mehmet Selim Divanı çiçeklerinin yalın kat ve kat kat olarak kesilip yapıştırılması. |
| 14 | Dönem içinde verilen kuramsal bilgilerin genel tekrarı. | Dönem içinde yapılan öğrenci uygulamalarındaki olası hataların ve eksikliklerin giderilmesi. |
| 23 | Ders Kitabı, Referanslar ve/veya Diğer Kaynaklar: |
Arseven, C.E., Türk Sanatı Tarihi, Menşeinden Bugüne Kadar Mimari, Heykel, Resim, Süsleme ve Tezyini Sanatlar, II., III. Fasikül, Maarif Basımevi, İstanbul, ty. Aslanapa, O., Türk Sanatı, I-II, Kervan Yayınları, İstanbul, 1984. Bazin, G., Sanat Tarihi, Çev. Üzra Ünal-Selahattin Hilav, Sosyal Yayınları, İstanbul, 1998. Çağman,F., Z.Tanındı, Topkapı Sarayı Müzesi İslam Minyatürleri, Tercüman Kültür ve Sanat Yayınları, İstanbul, 1979. Diez, E., O.Aslanapa, Türk Sanatı, İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Yayını, İstanbul, 1955. Grabar, O., İslam Sanatı’nın Oluşumu, Çev.N.Yavuz, Yapı Kredi Yayınları, İstanbul, 1998. Hattsein, M.-P.Delius (Ed.), Islam Art and Architecture, Könemann, Köln, 2000. İnal, G., Türk-İslam Minyatür Sanatı (Başlangıcından Osmanlılara Kadar), Hacettepe Üniversitesi Sosyal ve İdari Bilimler Fakültesi Sanat Tarihi Bölümü, Ankara, 1976. Lentz, T.W., Glenn D.L., Timur and the Princely Vision, Persian and Culture in the Fifteenth Century, Los Angeles County Museum of Art and Arthur M.Sackler Gallery, Los Angeles, 1989. Mülayim, S., Değişimin Tanıkları, Ortaçağ Türk Sanatı’nda Süsleme ve İkonografi, Kaknüs Yayınları, İstanbul, 1999. Özen, M.E., Türk Cilt Sanatı, Türkiye İşBankası Kültür Yayınları, Ankara, 1998. ÜNVER, Süheyl, Kaat’ı Sanatı, yayınlanmamış ders notu, ty. Kaat’ı Sanatı’nın örneklerine ait farklı kütüphane, koleksiyon ve müzelerden temin edilen görsel malzeme. |
| 24 | Değerlendirme |
| YARIYIL İÇİ ÇALIŞMALARI | SAYISI | KATKI YÜZDESİ |
| Ara Sınav | 1 | 40 |
| Kısa Sınav | 0 | 0 |
| Ödev | 0 | 0 |
| Yıl sonu Sınavı | 1 | 60 |
| Toplam | 2 | 100 |
| Yıl içi çalışmalarının Başarıya Oranı | 40 | |
| Finalin BAşarıya Oranı | 60 | |
| Toplam | 100 | |
| Derste Kullanılan Ölçme ve Değerlendirme Yaklaşımları | ||
| Açıklama | Dönem içinde verilen bireysel araştırma konularında öğrencinin tercih ettiği yöntem, varılan sonuçlar ve kazanımlar yarıyıl sonu sınav sorusu olacaktır. | |
| 25 | AKTS / İŞ YÜKÜ TABLOSU |
| Etkinlik | SAYISI | Süresi [Saat] | Toplam İş Yükü [Saat] |
| Teorik Dersler | 14 | 1 | 14 |
| Uygulamalı Dersler | 14 | 2 | 28 |
| Sınıf Dışı Ders Çalışma Süresi (Ön çalışma, pekiştirme) | 8 | 1 | 8 |
| Ödevler | 0 | 8 | 8 |
| Projeler | 0 | 0 | 0 |
| Arazi Çalışmaları | 0 | 0 | 0 |
| Arasınavlar | 1 | 1 | 1 |
| Diğer | 0 | 0 | 0 |
| Yarıyıl Sonu Sınavları | 1 | 1 | 1 |
| Toplam İş Yükü | 61 | ||
| Toplam İş Yükü / 30 saat | 2 | ||
| Dersin AKTS Kredisi | 2 |
| 26 | PROGRAM YETERLİLİKLERİ İLE DERS ÖĞRENİM KAZANIMLARI İLİŞKİSİ TABLOSU | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
|
|||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
| ÖK: Öğrenim Kazanımları | PY: Program Yeterlilikleri |
| Katkı Düzeyi: | 1 Çok Düşük | 2 Düşük | 3 Orta | 4 Yüksek | 5 Çok Yüksek |